Shtetet e Bashkuara janë të përgatitura për të nisur operacione të reja ushtarake, potencialisht në shkallë të gjerë, kundër Iranit, brenda 96 orëve nga marrja e urdhrit përkatës nga presidenti Donald Trump. Këtë e bëjnë të ditur dy zyrtarë amerikanë, të cituar nga CNN.
Sipas burimeve, në Lindjen e Mesme janë dislokuar tashmë forca të mjaftueshme ushtarake për të realizuar sulmet e mundshme. Operacioni i planifikuar pritet të jetë shumë më i gjerë se goditjet e kufizuara të ndërmarra deri më tani, të cilat kanë shkatërruar objektiva të caktuara, por nuk kanë ndryshuar rrënjësisht situatën.
Kjo do të thotë se sulmet nuk do të kufizoheshin vetëm te radarët, lëshuesit e raketave dhe pajisjet e tjera ushtarake iraniane, të cilat mund të zëvendësohen ose riparohen relativisht shpejt. Fushata e mundshme do të synonte të godiste më thellë kapacitetet strategjike të Iranit.
“Do të jetë një operacion i madh”, deklaroi një nga zyrtarët për CNN. Edhe zyrtarë të tjerë amerikanë, aktualë dhe ish-zyrtarë, të njohur me diskutimet e brendshme për planifikimin ushtarak, ndajnë të njëjtin vlerësim.
Disa prej tyre mendojnë se çështja nuk është më nëse Trumpi do të japë urdhrin, por kur do ta bëjë këtë. Sipas vlerësimeve të tyre, vendimi mund të merret në çdo moment deri në fund të vitit, megjithëse skenari që konsiderohet më i mundshëm është ai pas zgjedhjeve të mesmandatit në Shtetet e Bashkuara.
Objektivat e mundshme: Energjia, ushtria dhe infrastruktura bërthamore
Zyrtarët amerikanë pranojnë se një operacion i ri kundër Iranit do të përballej me vështirësi të konsiderueshme. Forcat iraniane tashmë i njohin më mirë taktikat ushtarake amerikane, çka mund ta bëjë më të vështirë shkatërrimin e të gjitha objektivave të përzgjedhura.
Megjithatë, drejtuesit e Komandës Qendrore të Forcave të Armatosura të SHBA-së (CENTCOM) dhe të Pentagonit po hartojnë një listë të gjerë objektivash. Në të përfshihen infrastruktura energjetike, instalime ushtarake dhe objekte të lidhura me programin bërthamor të Iranit.
Trumpi nuk ka vendosur ende përfundimisht se si do të veprojë pas zgjedhjeve të mesmandatit, por, sipas burimeve, duket se po anon drejt një operacioni të gjerë ushtarak.
Megjithatë, presidenti amerikan edhe në të kaluarën është shfaqur i gatshëm për të ndërmarrë veprime konkrete, përpara se të tërhiqej në momentin e fundit.
Një zyrtar i lartë i Pentagonit i tha CNN-it se institucioni është përgjegjës për hartimin e planeve dhe për zhvillimin e zbatimin e opsioneve ushtarake që urdhëron presidenti.
Shërbimet amerikane të inteligjencës paralajmërojnë për hakmarrjen iraniane
Vlerësimet e fundit të inteligjencës amerikane tregojnë se Irani dhe rebelët Huthi po e marrin shumë seriozisht mundësinë e sulmeve të reja nga SHBA-ja dhe, potencialisht, Izraeli.
Sipas dy burimeve të tjera të njohura me planet, në rast të një operacioni të ri ushtarak, Teherani dhe Huthit mund të reagojnë menjëherë, duke vënë në shënjestër personelin dhe objektet amerikane në të gjithë rajonin, madje edhe përtej tij.
Në një memorandum të paklasifikuar, të datës 23 tetor, të dërguar nga drejtori i Inteligjencës Kombëtare, Jay Clayton, te sekretari amerikan i Shtetit, Marco Rubio, thuhej se shërbimet amerikane kishin konstatuar se Irani i kishte intensifikuar ndjeshëm përpjekjet për të vënë në shënjestër personelin amerikan.
Sipas memorandumit, planet për sulme kishin arritur në një fazë të avancuar si në Lindjen e Mesme, ashtu edhe në disa vende të tjera.
Megjithëse inteligjenca amerikane vlerëson se Irani dhe Huthit vështirë se do të ndërmerrnin të parët sulme që do të shkaktonin një përshkallëzim të mëtejshëm, burimet paralajmërojnë se ata nuk do të hezitonin të kundërpërgjigjeshin nëse Irani do të sulmohej fillimisht nga forcat amerikane ose izraelite.
SHBA-të përgatiten të tërheqin personel nga ambasadat në Lindjen e Mesme
Rreziku i sulmeve nga Irani dhe Huthit është një nga arsyet përse Shtetet e Bashkuara pritet të vazhdojnë në ditët në vijim, pa shumë publicitet, largimin e një pjese të personelit nga ambasadat e tyre në Lindjen e Mesme.
Deri tani, ambasada amerikane në Riad të Arabisë Saudite është e vetmja përfaqësi diplomatike në rajon për të cilën është dhënë urdhër për largimin e personelit. Megjithatë, sipas një burimi të cituar nga CNN, pritet që udhëzime të ngjashme të jepen edhe për përfaqësi të tjera.
Ambasadat që nuk do të marrin urdhra të drejtpërdrejtë për evakuim pritet të kufizojnë numrin e punonjësve, duke respektuar nivele të përcaktuara të personelit.
Ndërkohë, ushtarakë amerikanë që nuk konsiderohen të domosdoshëm dhe që pritej të dërgoheshin në Lindjen e Mesme gjatë rotacionit të ardhshëm janë njoftuar se nuk do të dislokohen në rajon.
Ky informacion, i konfirmuar nga një zyrtar amerikan, shton shqetësimet për mundësinë e një përshkallëzimi të afërt.
Komandanti i CENTCOM-it viziton Ngushticën e Hormuzit
Admirali Brad Cooper, komandant i CENTCOM-it, vizitoi të dielën Ngushticën e Hormuzit, ndërsa ushtria amerikane vazhdon bllokadën e porteve iraniane dhe ndihmon kalimin e anijeve tregtare në këtë korridor detar me rëndësi strategjike.
Sipas një njoftimi të CENTCOM-it, Cooper inspektoi kushtet aktuale operacionale gjatë një fluturimi me helikopter mbi ngushticë. Ai u takua gjithashtu me ushtarakët e angazhuar në operacionet për pastrimin e zonës detare nga minat iraniane.
“Ne vazhdojmë të qëndrojmë përkrah partnerëve tanë në Gjirin Persik dhe industrisë detare”, deklaroi admirali, duke shtuar se vizita nënvizonte angazhimin e SHBA-së për garantimin e vazhdueshëm të lirisë së lundrimit nëpër Ngushticën e Hormuzit.
Pavarësisht rritjes së numrit të cisternave që kalojnë nëpër ngushticë, çmimet e naftës mbeten të larta, pjesërisht për shkak të kërcënimit nga sulmet e mundshme iraniane.
Një zyrtar amerikan pranoi se situata aktuale në Ngushticën e Hormuzit nuk është e qëndrueshme në planin afatgjatë. Në mungesë të një marrëveshjeje diplomatike në momentin e fundit, kjo situatë mund të jetë një nga faktorët që do ta shtynin Trumpin drejt ndërhyrjes ushtarake.
Megjithatë, mbeten pikëpyetje nëse Shtëpia e Bardhë ka një strategji të qartë dhe gjithëpërfshirëse për t’i dhënë fund konfliktit.
Izraeli kërkon sulme të reja, Trumpi ende heziton
Kryeministri izraelit Benjamin Netanyahu po ushtron presion për ndërmarrjen e sulmeve të reja kundër Iranit. Megjithatë, zyrtarët amerikanë i kanë kërkuar të presë derisa administrata Trump të jetë gati për një operacion të përbashkët ushtarak.
Informacioni është konfirmuar nga dy zyrtarë amerikanë dhe një burim nga shërbimet izraelite të sigurisë.
“Netanyahu dëshironte me të vërtetë dhe u përpoq ta bindte Trumpin që të ndërmerrnin një sulm të përbashkët kundër Iranit përpara zgjedhjeve, por Trumpi nuk dha dritën jeshile”, deklaroi burimi izraelit për CNN.
Një nga arsyet e refuzimit të Trumpit lidhej me vlerësimin e shefit të Shtabit të Përgjithshëm të Forcave të Armatosura të Izraelit, Eyal Zamir. Sipas burimit, Zamir i kishte thënë gjeneralit amerikan Dan Caine, kryetar i Shtabit të Përbashkët të Forcave të Armatosura të SHBA-së, se një operacion i tillë do të dëmtonte procesin zgjedhor në Izrael dhe mund të çonte në shtyrjen e zgjedhjeve.
Gjatë javës së fundit, Izraeli ishte përgatitur për mundësinë e sulmeve të reja ndaj Iranit dhe kishte ushtruar presion mbi zyrtarët amerikanë që Uashingtoni t’i mbështeste dhe t’i përforconte goditjet e planifikuara.
Megjithatë, zyrtarë të lartë amerikanë, përfshirë vetë Trumpin, i kërkuan Izraelit t’i shtynte operacionet. Në të njëjtën kohë, ata lanë të kuptohej se të dy vendet mund të ndërmarrin së shpejti një veprim të përbashkët ushtarak.
Sipas burimeve, Izraeli i ka shtyrë për momentin planet për sulme të tjera, por po intensifikon përgatitjet për operacione të mundshme të përbashkëta me SHBA-në, me shumë gjasë pas zgjedhjeve të mesmandatit në Amerikë.
Një tjetër arsye për pranimin e shtyrjes nga ana e Izraelit është nevoja për mbështetjen amerikane në mbrojtjen kundërraketore. Rezervat izraelite të municioneve mbrojtëse janë vënë tashmë nën presion të konsiderueshëm gjatë luftës, ndërsa një sulm i ri mund të shkaktonte kundërpërgjigje nga Irani dhe Huthit.
Netanyahu urdhëron përgatitjet për rrëzimin e regjimit iranian
Vlerësimet e fundit të inteligjencës amerikane tregojnë se Netanyahu dhe aleatët e tij ende nuk kanë një objektiv strategjik plotësisht të qartë, përtej demonstrimit të një forme “përparimi” dhe dobësimit të vazhdueshëm të regjimit iranian.
Megjithatë, gjatë një ceremonie diplomimi të Forcave të Armatosura izraelite këtë javë, Netanyahu deklaroi se u kishte dhënë udhëzime ushtrisë, shërbimit të inteligjencës Mossad dhe institucioneve të tjera të sigurisë që të punojnë për rrëzimin e regjimit në Iran.
“Planet janë gati dhe presin miratimin e Trumpit. Ky miratim mund të vijë pas zgjedhjeve të mesmandatit”, deklaroi burimi për CNN.
Kështu, ndërsa forcat amerikane janë në gatishmëri dhe Izraeli po përgatitet për një skenar të përbashkët, vendimi përfundimtar i Trumpit mbetet faktori kyç që mund të përcaktojë nëse Lindja e Mesme do të përballet me një tjetër përshkallëzim të madh ushtarak.